Thea de Roos

Strijder voor het behoud van Noord Akendam

Thea de Roos, voorzitter van de Wijkraad Vondelkwartier, zet zich met hart en ziel in voor het behoud van de 17e eeuwse laatste Schotense stolpboerderij, Noord Akendam. Haar idee: de boerderij in ere herstellen en er een ontmoetingsplek voor Haarlemmers van maken.

Thea de Roos, geboren in Hillegom, moest wel even wennen aan het idee dat ze deel uitmaakt van de tentoonstelling Gezichten van Noord-Holland. Ze vindt het Frans Hals Museum prachtig, maar zichzelf vindt ze niet zo belangrijk. “Dat ik daar straks hang, vind ik vooral leuk omdat de fotograaf me op de kiek heeft gezet met op de achtergrond de boerderij. Zo krijgt Noord Akendam aandacht en daar ben ik vooral blij om.

Terug in de tijd
Om de fascinatie van Thea en de oude boerderij te begrijpen, gaan we even terug in de tijd. Thea volgde haar middelbare schoolopleiding aan het Sancta Maria Lyceum in Haarlem. Daar, op de Middelbare Meisjes School, ontstond haar liefde voor de oude stad Haarlem én het vak geschiedenis. “Het komt door mijn gepassioneerde leraren dat ik geschiedenis ben gaan studeren. Achteraf gezien speelde de Sancta dus een belangrijke rol in mijn leven. Ik ben namelijk historicus geworden”, blikt Thea terug.

Carrière
De inmiddels 72-jarige Thea heeft een indrukwekkende loopbaan achter de rug. Ze heeft een aantal jaren voor de klas gestaan en is daarna de politiek in gegaan. Van wethouder tot burgemeester, van dijkgraaf tot nogmaals burgemeester. Haar carrière eindigt ze als dagelijks bestuurder van het Hoogheemraadschap Rijnland.  

Als Joe Biden het kan…
In 2015 gaat Thea met pensioen. “In ben niet het type om te gaan jeu-de-boulen”, lacht ze, “dus toen ik hoorde dat niemand zich aanmeldde voor de functie van voorzitter van de Wijkraad Vondelkwartier, heb ik gereageerd. Zonder voorzitter zou er geen Wijkraad zijn, iets wat ik echt niet vond kunnen. We hebben hier een flinke wijk met een flink aantal mensen. Ik was dan misschien inmiddels wel al 71 jaar, maar ik dacht; als Joe Biden op zijn 78e nog president kan worden, dan kan ik op mijn leeftijd ook wel het voorzitterschap aan. En besturen, met mensen omgaan en iets bereiken, daar word ik gelukkiger van dan van een balletje in het zand gooien.”

Scheve huizen
Sinds november 2020 is Thea voorzitter en groeit de band met de stad Haarlem en haar inwoners nog meer. Door haar rol in de Wijkraad krijgt ze al snel te horen over de plannen van de gemeente Haarlem om op het terrein van de Noord Akendam zes - naar het Deense begrip - Skaeve Huse (Scheve Huizen) te bouwen. Huisvesting voor onaangepaste Haarlemmers. Thea: “Het is natuurlijk prima dat er voor huisvesting voor deze groep mensen wordt gezorgd, maar het deed me ontzettende pijn dat er met geen woord gerept werd over de plannen voor het restaureren van de oude boerderij; ons cultureel erfgoed.”

Ruïne
Het dak van Noord Akendam is gedeeltelijk ingestort en de boerderij is inmiddels een ruïne. Waarom is de stolpboerderij dan toch zo belangrijk voor deze historicus? “De boerderij is net zo belangrijk als de Stelling van Amsterdam, net zo belangrijk als onze molens. Het is historisch erfgoed, daar moeten we zuinig op zijn. Zo’n zestien jaar geleden wilden ze er nog een Rijksmonument van maken, maar inmiddels zijn alle plannen van tafel geveegd. De tijd dringt, het is niet vijf voor twaalf, maar vijf seconden voor twaalf. Hoe langer we wachter, hoe verder de boerderij in verval raakt.”

Bestemmingsplan
Thea blijft zich, samen met de andere leden van de Wijkraad, inzetten voor Noord Akendam. Mocht haar droom in vervulling gaan, dan heeft ze ideeën genoeg voor de bestemming. “De gerestaureerde stolpboerderij zou dan een maatschappelijke bestemming kunnen krijgen. We hebben behoefte aan een plek waar mensen samen kunnen komen, een plek waar cursussen en lezingen gegeven kunnen worden.”

Als Thea morgen de gelukkige winnaar zou worden van de loterij, dan zou ze wel weten wat ze met het geld zou doen. “De kans op een winnend lot is klein, maar ik blijf optimistisch en geloven in dit tweeledige project. De ruimte kan Haarlem goed gebruiken en als historicus vind ik dat ik me hier niet bij kan neerleggen. De Gemeente is aan zet.”

Gezichten van Noord Holland

frans hals museum
amsterdam museum
Gezichten van Noord-Holland wordt mogelijk gemaakt door
ministerie van onderwijs, cultuur en wetenschap